Hızlı Okuma Metinleri

Hızlı Okuma

Okurken gözleriniz satır boyunca soldan sağa kayar; bu sırada kelimeleri anlamlandırır ve anlatılmak isteneni zihninizde kurmaya başlarsınız. Hızlı okuma tam da bu sürecin kısaltılması demektir. Gözlerin daha seri hareket etmesini ve aynı anda anlama oranını yükseltmeyi hedefleyen çalışmaların tümüne hızlı okuma egzersizleri adı verilir.

Düzenli egzersizle kendinizi geliştirmeniz mümkündür; ancak doğru noktadan başlamak büyük fark yaratır. Çünkü kimi göz egzersizleri ile bazı okuma metinleri, bu konuda hâlihazırda biraz yol almış kişiler düşünülerek hazırlanmıştır.

Seviyenize uygun çalışmaları belirlemek için hızlı okuma eğitimi desteğinden yararlanabilirsiniz. Becerinizi tam anlamıyla ileri taşımak istiyorsanız, alanında deneyimli bir hızlı okuma kursundan destek almak işinizi kolaylaştırır.

Verimli bir okuma için önce doğru hazırlık şart. Bu hazırlığın hangi adımlardan oluştuğuna birlikte bakalım.

Hızlı Okuma Öncesinde Yapılması Gerekenler

Hızlı okumaya geçmeden önce hesaba katmanız gereken birkaç hazırlık vardır. Bunların ilki ve en temel olanı, çalışmaya elverişli bir ortamın oluşturulmasıdır.

Uygun ortam

Okuyacağınız odanın sıcaklığının dengeli olması önemlidir. Masada çalışacaksanız, masanın üzerinde dikkatinizi çelecek hiçbir nesne bırakmamaya özen gösterin.

Önünüzde sallanan süs eşyaları varsa onları kaldırın. Mümkünse pencere önünde okumayın; sokaktan geçen insanlar gözünüzü kolayca o yöne çeker. Oda sıcaklığını 20–24 derece bandında tutmaya çalışın.

Bir amaç edinme

“Hızlı okumayı neden istiyorum?” sorusuna önce kendiniz yanıt verin. Verdiğiniz cevaplar ölçülebilir olmalı; çünkü hedefe ulaşıp ulaşmadığınızı ancak somut sonuçlarla değerlendirebilirsiniz.

Sözgelimi “6 saatte 600 testi çözmek” ya da “400 sayfalık bir kitabı 6 saatte bitirmek” gibi net rakamlarla konuşmalısınız. İşte bu, sizin okuma hızı hedefinizdir. Bunun yanında bir de genel amacınız bulunmalı: kariyerinizde yükselmek ya da daha kısa sürede daha çok okuyarak üniversite hayatında sosyal yönünüze vakit ayırmak gibi.

Zihinsel hazırlık

Okumaya başlamadan önce atılacak bir diğer adım da odaklanmaktır. Zihninizi hazırlamadan birden metne dalarsanız gereken dikkati toplayamazsınız.

İyi konsantre olmuş bir okuyucu hem daha fazla kelimeyi tarar hem de yüksek bir anlama oranı yakalar. Bu nedenle okuma sırasında zihninizdeki tüm meseleleri bir kenara koymalısınız. Tam odaklanma, sizi stresten uzak tutarken aynı zamanda daha akıcı bir okuma sağlar.

Hızlı Okuma Metinleri

Hızlı okuma metinleri nasıl okunmalıdır?

Hızlı okuma öncesinde nelere dikkat edilmesi gerektiğini gördük. Sıra geldi okuma metinlerinin kendisine. Akademik bir makale ile Nasreddin Hoca hikâyelerini aynı hızda okumanız mümkün değildir; zaten böyle bir yöntemi de önermiyoruz.

Bir metnin nasıl okunacağı, büyük ölçüde onun türüne bağlıdır. Akademik bir metinle karşılaştığınızda ona eleştirel bir gözle yaklaşmanız gerekir. Amaç yalnızca okuyup geçmek değildir; metne önceden hazırladığınız soruları yöneltip yanıtları sorgulayarak ilerlemektir.

Dikkatli ve etkin okuma, akademik metinleri daha sağlıklı çözümlemenizi sağlar. Bu tür metinleri çok hızlı okuyamazsınız; çünkü yoğun terim barındırır ve detaya boğulduğu için anlaşılması zordur. Bu yüzden akademik metinleri hem etkin hem eleştirel hem de hızlı okuyabilmek bir beceri ister. Bunu kazanmak için bir hızlı okuma kursu iyi bir başlangıç olur.

Herhangi bir hazırlığı olmayan kişilerin akademik metinleri seri biçimde okuması beklenemez. Bu metinleri hızlı okuyabilmek için kendinizi geliştirmeniz gerekir.

İyi kurulmuş bir okuma metni giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinden oluşur. Fark ettiyseniz akademik metinlerde genellikle görsel kullanılmaz; çünkü resimler okuyucunun zihnini kolayca dağıtır.

Yine de bir durumun ya da bir şeklin anlatılması gerekiyorsa görsele başvurulur. İlkokul ve lise düzeyinde tablo biraz değişir. Burada amaç “okumayı sevdirmek” olduğu için metinlerin arasına konuyu kolaylaştıran ek parçalar serpiştirilir.

Okuma metinlerinde ilk ve son paragraflar ayrı bir değer taşır; çünkü kilit bilgiler çoğunlukla buralarda toplanır. Paragrafların kendi içinde de giriş–gelişme–sonuç düzeninin küçük örneklerini görebilirsiniz. Okurken zihninizi başka şeylerden arındırın ve metne kararlılıkla yaklaşın.

Aklınıza takılan her yeni soru, sizi bir adım daha geriye çeker. Okuma metinlerinin içeriğinin okuma hızınızı etkilediğinden söz etmiştik; bunun nedeni her metnin barındırdığı anahtar kelimelerin ve terimlerin farklı olmasıdır. Bu terimleri ne kadar iyi bilirseniz, okumanız o ölçüde hızlanır.

Dakikada 850 kelime okuyabilen birini, bir tıbbi makale üzerinde sıradan bir doktorla yarıştırsak büyük olasılıkla doktor öne geçer. Çünkü o terimlerin çoğunu bilir ve anlamları, kelimeyi görür görmez zihninde yerini alır.

Demek ki hızlı okumak isteyenlerin yapması gereken, mümkün olduğunca çok kelime öğrenmektir. Karşımıza çıkması muhtemel kelimelerin anlamlarını bilir ve kelime dağarcığımızı genişletirsek, çok daha hızlı okuyabiliriz.

Okul metinleri – Sınav metinleri okuma

Bir sınava gireceksek ve bize bir metin verilmişse (özellikle lise ve üniversitelerde fotokopi dağıtılıp “sınava bundan hazırlanın” dendiği sık görülür), o metni kaymağını alma, göz gezdirme veya kelime bulma gibi yöntemlerle okuyamayız.

Böyle durumlarda etkin okuma devreye girer. Burada ölçü, okuduğumuz kelime sayısı değil, kavrama düzeyimizdir. Bu nedenle ilkokuldan üniversiteye kadar bize verilen metinleri, anlama oranımızı en üst seviyeye çıkaracak biçimde okumalıyız.

Hızdan biraz kısıp anlamaya ağırlık vermek, kavrama oranınızı belirgin şekilde yükseltir.

Öğrencilik hayatında okuma yaparken anlama oranınızı nasıl yükseltirsiniz?

Başlıktaki sorunun yanıtı tektir: doğru ve bilinçli çalışmak. Okuduğunu daha iyi anlamanın yolu öncelikle hızlı okumadan geçer; dolayısıyla önce okuma hızınızı geliştirmeniz gerekir.

İnternette “hızlı okuma metinleri indirme”, “hızlı okuma testi” gibi aramalar yaptığınızda karşınıza pek çok sonuç çıkar. Ücretsiz sunulan bu kaynaklardan rahatlıkla yararlanabilirsiniz. Ancak anlama oranınızı artırmak için metni eleştirel ve düşünerek okumayı ihmal etmeyin.

Okurken yanınızda mutlaka kalem ve kâğıt bulunsun. Aklınıza takılan ya da önemli gördüğünüz yerlerin altını çizip not alın. Bu notlar karşılaştırmalar, zıtlıklar, yeni fikirler veya kilit noktalar olabilir. Not almak, aktif okuma stratejisinin ayrılmaz bir parçasıdır.

Okumayı bitirdikten sonra anladıklarınızı kendi cümlelerinizle yazmak, bilginin zihninizde kalmasını kolaylaştırır. Bu alışkanlığı düzenli sürdürürseniz, sonraki çalışmalarınızda bu notları yeniden kullanabilirsiniz.

Hızlı Okuma Teknikleri

Hızlı okumak için belirli egzersizleri düzenli çalışmanız gerekir. Ancak hızlı okuma tekniklerine geçmeden önce birkaç noktanın altını çizelim. İlki şu: okurken asla ağzınızı kıpırdatmayın.

Çünkü dudaklarınızı oynatmak zihninizi meşgul eder; oysa beynimizle okuduğumuzda çok daha fazla kelimeyi kavrarız. İkincisi, okuduğunuz satırları daha iyi anlamak için geri dönmeyin. Her geri dönüş, size önemli ölçüde zaman kaybettirir.

Sürekli geri dönen bir okuyucu hiçbir zaman hızlanamaz. Bu alışkanlıktan kurtulmak için kendinize söz verin. Dilerseniz internetten hızlı okuma videoları da edinebilirsiniz.

Bu videolarda gördüklerinizi bizzat uygulayın. Okuma alışkanlıklarınızı kalıcı biçimde değiştirmek için teknikleri yalnızca öğrenmekle kalmayın, hayata geçirin. Ayrıca kendinize düzenli bir çalışma programı oluşturun.

Bu konuda kayıtlı olduğunuz hızlı okuma kursundan destek isteyin; size en uygun çalışma planını birlikte oluşturabilirler. Programlı bir çalışmayla üç ay gibi kısa bir sürede gözle görülür bir mesafe kat edebilirsiniz. Umudunuzu hiç yitirmeyin; başaracağınıza inanın ve hedefinize ulaşmak için kararlılıkla çalışın.